Hans Bekker schreef:
Tom Poes en heer Bommel, de albums
Heren Super Moderatoren,
Ik heb, zoals beloofd, geprobeerd orde te brengen in deze chaos. Jullie hoeven het uiteraard niet eens te zijn met mijn aanpak, maar iets beters weet ik niet te bedenken. Het is zeker niet mijn bedoeling jullie extra werk te bezorgen, maar dat doe ik natuurlijk wel
Een echte serie- of reeksnaam is nooit door Toonder gebruikt, daarom stel ik als overkoepelende benaming voor Tom Poes en heer Bommel. De verhalen beginnen steevast met Tom Poes en of Heer Bommel en Als ik globaal tel, komen beide uitvoeringen van de titelaanhef even vaak voor.
Het eerste album is waarschijnlijk het oblongboekje uit 1941 van uitgeverij De Telegraaf. De Courant. Het Nieuws Van Den Dag en gedrukt bij De Elsevier met de titel:
Avonturen van Tom Poes. Tom Poes ontdekt het geheim der blauwe aarde
De titel Avonturen van Tom Poes is volgens mij, daarna niet meer door Marten Toonder gebruikt, maar wel door latere uitgevers, en dan meestal beperkt tot pakweg de eerste 50 kadertekststrips en de ballonstrips.
Het afscheiden van de Bommelverhalen van meer recente datum als literair verschijnsel, is enkel en alleen door De Bezige Bij gebezigd en, naar mijn mening, onterecht.
De Bezige Bij komt, voor zover ik tot nu toe heb kunnen nagaan, pas in 1967 voor het eerst in beeld met de uitgaven van reuzenpockets met literaire Bommelverhalen.
In 1970 geeft deze uitgever oblongboekjes uit met de reekstitel Oer Tom Poes. Avonturen van Tom Poes. Voor zover ik heb kunnen nagaan is de Oer Tom Poes, beperkt gebleven tot drie deeltjes, die ook in mijn bezit zijn:
- Het geheim der blauwe aarde
- De tovertuin
- De geheimzinnige roverhoofdman
Momenteel staan onder Literaire Bommelverhalen met O2 en O3 twee Oer Tom Poezen vermeld en die horen daar toch echt niet thuis.
Tussen 1941 en 1970 zijn er veel verhalen van Tom Poes en heer Bommel uitgegeven, zowel in oblong als in vierkante albums. Uitgevers waren o.a. D.A.V.I.D., D.Blazer & Metz, De Muinck & Co. Van de laatste uitgever bezit ik ook enkele deeltjes. Deze uitgaven betreffen zowel de bloktekststrips als de ballonstrips, want ook de laatstgenoemde vorm werd al heel vroeg gebruikt.
Het zal omstreeks 1965 zijn geweest dat er oblongboekjes op de markt kwamen van onbekende herkomst, die clandestien aan de man werden gebracht. Zelf heb ik zes van dergelijks albumpjes.
Aparte verhalen en dito albums werden soms vervaardigd voor bedrijven (reclame) en speciale gelegenheden.
Ik heb gedacht aan een verdeling op grond van de soort, dus bloktekststrips en ballonstrips, maar dat werkte niet. Ik heb zelfs heel even geprobeerd oblong en niet-oblong als onderscheid te hanteren, maar dat werkte uiteraard nog minder.
Voor mij blijft over Tom Poes en heer Bommel te verdelen aan de hand van de uitgevers, d.w.z. de belangrijkste en de overigen.
Die overige uitgevers, die dus pas aan het einde dienen te verschijnen, wilde ik dan aanduiden met Uitgeverij X. Maar misschien heeft iemand een betere oplossing?
Ik stel het volgende voor:
- Tom Poes en heer Bommel. De Bezige Bij
Avonturen van Tom Poes
Literaire Bommelverhalen
Speciale edities - Tom Poes en heer Bommel. Coöperatieve Condensfabriek Friesland
- Tom Poes en heer Bommel. Theodorus Niemeijer
- Tom Poes en heer Bommel. Oberon/Big Balloon
- Tom Poes en heer Bommel. Panda. Volledige Werken
Dagbladpublikaties
Weekbladpublikaties. Revue
Weekbladpublikaties. Donald Duck - Tom Poes en heer Bommel. Uitgeverij X
Clandestiene uitgaven
Albums over Tom Poes en/of heer Bommel
Ad 1. De bovenstaande nummers zijn alleen ter verduidelijking toegevoegd. Het is niet mijn bedoeling dat die in werkelijkheid worden overgenomen.
Ad 2. Ik denk dat hier in de toekomst aan moet worden toegevoegd: Tom Poes en heer Bommel. De Muinck & Co.
Ad 3. Er zijn ook uitgaven geweest waarin verschillende stripverhalen van Marten Toonder gebundeld werden, dus o.a. van Tom Poes. Ik weet welke gedragslijn stripINFO in zon geval volgt.
Ad 4. Zou bij stripINFO de toevoeging van het soort strip geen aanwinst zijn? Ik doel hierbij speciaal op het onderscheid bloktekststrip en ballonstrip. Om te zien wat voor vlees je in de kuip hebt zouden bij voorbeeld de volgende toevoegingen nuttig zijn: oblong, paperback, pocket.
Ad 5. Er moet ook rekening worden gehouden met uitgaven van Tom Poes en heer Bommel in andere talen dan het Nederlands.
Wat komt bij wat? Wat hoort er respectievelijk onder 1, 2, 3 of 4?
-
Avonturen van Tom Poes
1 Oer Tom Poes. Het geheim der blauw aarde 2 Oer Tom Poes. De tovertuin 3 Oer Tom Poes. De geheimzinnige roverhoofdman INT1 Avonturen van Tom Poes 1 INT2 Avonturen van Tom Poes 2 INT3 Avonturen van Tom Poes 3 INT4 Avonturen van Tom Poes 4 INT5 Avonturen van Tom Poes 5 INT6 Avonturen van Tom Poes 6 INT7 Avonturen van Tom Poes 7 INT8 Avonturen van Tom Poes 8 -
Literaire Bommelverhalen
INT 1 Als je begrijpt wat ik bedoel INT 2 Geld speelt geen rol . . . INT30 Ook dat nog INT31 Een enkel opbeurend woord 1 Het kukel 2 De sloven . . . 47 De vergelder 48 De wilde wagen BINT1 Het beste van Bommel BINT2 Het beste van Bommel 2. Heer Bommel overtreft zichzelf BINT3 Het beste van Bommel 3. Het gouden Bommelboek BINT4 Het beste van Bommel 4. Als je alles gehad hebt BINT5 Het beste van Bommel 5. Daar zit iets in
NB. De Bezige Bij heeft nog veel meer verzamelbundels uitgegeven.
- Speciale edities
1 Een heer in de kracht van zijn leven
NB. Ook van dit soort albums zijn er meer bij deze uitgever.
-
INT2 Tom Poes en de zwarte vleer. Tom Poes en de pruikenmaker INT3 Tom Poes en de sappeljuwelen. Tom Poes en de stamboom -
1 Tom Poes en de kniphoed 2 Tom Poes en het tijddeurtje 3 Tom Poes en het slaagsysteem 4 Tom Poes en de achtgever -
Weekbladedities, Donald Duck
1 De schatscherven
2 De tik van Joost
.
.
.
31 Het ding X13
32 Het klerenkoffertje
NB. Het gaat hier om dezelfde verhalen als bij uitgeverij Panda
die echter, zoals verwacht mag worden, vollediger is.
-
Dagbladpublikaties
INT0 Index
INT1 band 1
.
.
.
INT39 band 39
INT40 band 40 -
Weekbladpublikaties. Revue
INT1 band 1
INT2 band 2
INT3 band 3
INT4 band 4 -
Weekbladpublikaties. Donald Duck
INT0 Avonturen van Tom Poes, band 0
INT1 Avonturen van Tom Poes, band 1
.
.
.
INT19 Avonturen van Tom Poes, band 19
INT20 Avonturen van Tom Poes, band 20 (aangekondigd)
NB. De titel Tom Poes Collectie slaat nergens op. Op de omslag staat duidelijk Avonturen van Tom Poes. Volgens mij is de incorrecte benaming afkomstig van de Zilveren Dolfijn.
- Albums over Tom Poes en/of heer Bommel
1 Het losgetrilde inzicht, een studie
2 Was Tom Poes maar hier - Een hommage aan Marten
Toonder
3 Bommelcitaten
4 De Tao van Toonder
NB. Er zijn nog veel meer afgeleide boeken en albums
Ik hou 3 albums over die wel zijn ingevoerd, maar die ik niet thuis kan brengen omdat er te weinig gegevens vermeld zijn.
- Literaire Bommelverhalen D1 De Bovenbazen telt bij mij 104 bladzijden en geen 140. Gaat het hierbij soms ook om een verzamelalbum, c.q. een Paperback?
- Literaire Bommelverhalen S1, S2 te weinig gegevens om te beoordelen! oblong?
PS. Aangezien het mij niet lukt om in te springen (laat staan hangend) of tabs aan te brengen, is dit verhaal minder overzichtelijk dan ik bedoeld had.
